2027 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстанда әлеуметтік қолдаудың жекелеген түрлерін тағайындау тәртібі өзгереді. Мемлекет төлем алуға құқығы бар-жоғын анықтағанда отбасының табысын ғана емес, жалпы материалдық және әлеуметтік жағдайын да ескереді.
Орталық коммуникациялар қызметінде өткен брифингте Qumash.kz журналисі министрлік ипотекаға алынған пәтері немесе ескі көлігі болғанымен, күнделікті шығындарын өтеуге ақшасы жетпейтін отбасыларды жағдайы жақсы отбасылардан қалай ажырататынын сұрады. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау вице-министрі Бахтияр Жазықпаев бағалау бір-екі көрсеткішке ғана сүйенбейтінін айтты.
"Алты негізгі бағыт бойынша 59-дан астам көрсеткіш қолданылады. Осы көрсеткіштердің жиынтығы отбасының әл-ауқат деңгейін бағалауға мүмкіндік береді. Бұл тек табысқа қарап шешім қабылдайтын жүйе емес, басқа да көптеген фактор ескеріледі", – деді Жазықпаев.
Оның айтуынша, отбасының әл-ауқат санатын анықтағанда материалдық жағдайы мен әлеуметтік жауапкершілігін қоса алғанда, барлық мән-жай ескеріледі.
Бұған дейін Еңбек министрлігі кешенді бағалау кезінде отбасының қаржылық жағдайы, активтері, тұрғын үй жағдайы, көлігінің, жер учаскесінің немесе жеке қосалқы шаруашылығының болуы, жұмыспен қамтылуы, несиелері мен бизнесі ескерілетінін түсіндірген. Мәліметтер, соның ішінде, Отбасының цифрлық картасы арқылы жиналады.
Министрліктің түсіндіруінше, 2027 жылдан бастап әл-ауқат деңгейі бойынша "А" және "Б" санаттарына жатқызылған отбасыларға әлеуметтік қолдаудың жекелеген түрлері берілмейді. Алайда отбасының жағдайы өзгерсе, оның санаты қайта қаралуы мүмкін. Мысалы, адам жұмысынан айырылса немесе табысы азайса, бұл бағалауға әсер етеді.
Сонымен қатар брифингте вице-министр ипотекалық міндеттемелер мен күнделікті қажеттіліктерге жұмсай алатын қаражат көлеміне әсер ететін өзге де жағдайлардың қалай ескерілетінін нақтыламады. Сондай-ақ белгіленген санатпен келіспейтін отбасылардың оны қандай тәртіппен даулауға болатыны туралы да айтпады.
Еске салайық, Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі жеткіліктілік критерийлерін анықтауға арналған калькуляторды таныстырған болатын. Министр Асқарбек Ертаев бұл құралда әл-ауқаты жоғары "В" санатына жатқызылған еді.
Бұған дейін Құрылтайдың жалпы отырысында премьер-министр Олжас Бектенов әлеуметтік төлемдерді қайта қарау себебін түсіндірген. Оның айтуынша, өзін-өзі қамтамасыз етуге мүмкіндігі бар ауқатты адамдар мемлекеттен көмек алмауы керек. Сондай-ақ жәрдемақы табыс таппайтын адамдар үшін тұрақты кіріс көзіне айналмауға тиіс.
"Бұл – адамның өз орнын тауып, өзін-өзі қамтамасыз етуіне және уақыт өте келе мұқтаждар санатынан шығуына түрткі болуы керек. Біздің ұстанымымыз – осы", – деді Бектенов.
Ол реформаны бюджет шығындарын қысқартумен де байланыстырды. Премьер-министрдің бағалауынша, жаңа тәсіл 2027 жылы 700 млрд теңге, ал үш жыл ішінде шамамен 2,5 трлн теңге үнемдеуге мүмкіндік береді.
Мұқтаждық деңгейіне қарай қолдау көрсету қағидатын 2027 жылғы 1 қаңтардан бастап толық енгізу жоспарланып отыр. Қазақстанда бірқатар әлеуметтік жәрдемақы жаңаша тағайындалады. Төлем мөлшері азаматтың әл-ауқат деңгейіне қарай қай санатқа жатқызылғанына – A, B, C, D немесе E санатына байланысты болады.
Ресми Telegram-арнаға жазылыңыз: Qumash.kz
Qumash.kz енді Google Жаңалықтарында Басты жаңалықтардан хабардар болыңыз Жазылу
